Tandheelkunde bij hond en kat

Het zal u ongetwijfeld zijn opgevallen dat onze dierenartsen tijdens elk consult bij uw huisdier een algemene gezondheidscheck doen. Zelfs al komt u bijvoorbeeld ‘alleen’ voor een kreupelheid. Naast uitgebreid onderzoek naar de oorzaak van die kreupelheid worden dan ook altijd ogen, oren, gebit, huid en vacht bekeken, worden hart en longen beluisterd, de buik bevoeld, enzovoorts.

Omdat honden en katten geen zeurpieten zijn, zal een aantal klachten gemakkelijk aan uw aandacht kunnen ontsnappen. Vandaar deze standaard, extra onderzoeken, want voorkomen is beter dan genezen, toch?
Een belangrijk onderdeel van deze algemene gezondheidscheck is de controle van het gebit. Van de honden en katten ouder dan 3 jaar heeft maar liefs 80% in meer of mindere mate een gebitsprobleem. Gebitsproblemen zijn een goed voorbeeld van problemen die gemakkelijk aan uw aandacht kunnen ontsnappen, vooral in het beginstadium.

Tijdige en goede verzorging van het gebit van uw hond of kat kan veel narigheid voorkomen en – niet onbelangrijk – u onnodig veel kosten besparen. Daarom controleren wij alle honden en katten tijdens elk consult ook op de status van hun gebit en geven u adviezen om gebitsproblemen op te lossen, maar vooral ook om die te voorkomen.
Nare gevolgen van een verwaarloosd gebit Het is erg belangrijk om stil te staan bij de vele, soms dramatische gevolgen van een verwaarloosd gebit. Hieronder hebben we die mogelijke nare gevolgen op een rijtje gezet. Daarvan bewust zijn is zonder twijfel een enorme stimulans om er alles aan te doen het gebit van uw hond en kat gezond te houden, e dat kunnen wij samen met u doen.
Behandeling en preventie van gebitsproblemen zijn van levensbelang!

Preventie
Er zijn verschillende effectieve mogelijkheden om gebitsproblemen te voorkomen. Ú als eigenaar speelt hierin een cruciale rol. Het succes van preventieve maatregelen valt en staat met úw discipline. Behalve de reeds genoemde dreiging van de mogelijke nare gevolgen van een verwaarloosd gebit is er nog een extra motivatie om de preventieve maatregelen trouw uit te voeren. In vele gevallen van gebitsproblemen is het noodzakelijk om uw huisdier onder narcose te brengen; dit is in het belang van een beter onderzoek en een betere behandeling. We komen hier later nog op terug. Door consequent aan gebitpreventie te doen kunt u ook voorkomen dat uw huisdier regelmatig – zonder goede preventie al gauw eens per jaar – onder narcose moet voor zijn of haar gebit.

U moet dus uzelf als eigenaar de ijzeren discipline opleggen om de gebitspreventie daadwerkelijk uit te (blijven) voeren. Onderzoek wijst uit, dat maximaal 20% van de eigenaren dat echt volhoudt. Kennelijk versloft men dat heel gemakkelijk. Probeert u bij die 20% te zitten.

Poetsen
Tanden poetsen met een gaasje is net als bij de mens het beste middel om tandplak te verwijderen en daarmee ook de vorming van tandsteen te voorkomen! De tijd dat mensen lachten om tanden poetsen bij dieren is voorbij. Wanneer u dit op de juiste manier vanaf jonge leeftijd bij uw dier doet, is dat het beste preventiemiddel dat er is. Met behulp van een speciale tandpasta voor hond en kat kan, mits consequent minimaal 2-3 maal per week serieus gepoetst wordt, veel narigheid worden voorkomen. Onze paraveterinairen zijn graag bereid u een demonstratie/instructie te geven; maak gerust een afspraak.

Dieetvoer
Net als bij mensen zijn er grote verschillen in aanleg bij tandsteenvorming. De één heeft snel aanslag ondanks goed poetsen, de ander krijgt bijna geen tandsteen, zelfs zonder dat hij/zij goed poetst! Dit heeft onder andere te maken met de concentratie van calcium in het speeksel. Dieren met aanleg hebben dus extra aandacht nodig! Zeker wanneer poetsen onvoldoende werkt zullen wij u adviseren om speciale brokken te geven. Door mechanische reiniging (kauwen) en het binden van calcium is dit een goede preventie mogelijkheid. Er wordt wel gezegd, dat alle brokken in staat zijn om het gebit mechanisch te reinigen. Dus waarom dan een speciaal tandsteendieet? Tandsteendieetbrokken verschillen echt van ‘gewone’ brokken wat betreft het gebitsreinigend effect. Vraag onze assistente om voor u de ‘Tip-Ex proef’ te doen en u ervan te overtuigen dat tandsteendieet veel beter reinigend werkt dan een ‘gewone’ brok.  

Rauwe botten
Rauwe botten kluiven en eten is vanouds een natuurlijk middel te preventie van tandsteen bij honden. Ook katten houden het gebit schoon door het kauwen om rauwe botjes in hun prooi. Op zich dus een goed preventie middel. Een probleem is echter dat niet alle honden en katten deze botten goed kunnen verteren. Vaak is het ook zo dat onze huisdieren al gewend zijn aan brokken of blikvoer en hun neus ophalen voor een rauw bot. Het voeren van rauwe botten brengt ook nog wat potentiële gevaren met zich mee. Denk bijvoorbeeld aan besmetting door bacteriën die kan leiden tot een voedselvergiftiging. Ook kunnen gulzige dieren te grote stukken doorslikken, met alle gevolgen van dien. In die gevallen is het dus helaas geen goede optie.

Kauwstrips of kauwstaafjes
Een alternatief voor botten zijn de speciale kauwstrips of kauwstaafjes. Deze kunnen vorming van tandplak, tandsteen e.d. voorkomen door de mechanische werking (kauwen) en omdat deze strips of staafjes stoffen bevatten met een bacteriedodende werking; bacteriën spelen tenslotte een belangrijke rol bij het ontstaan van tandplak en tandsteen. Bij honden die erg gulzig zijn en de strips/staafjes ineens doorslikken, hebben deze natuurlijk geen preventief effect. Daarnaast zijn Dentasticks echte dikmakers. Deze strips/staafjes zijn er in verschillende kwaliteiten en zijn een hulpmiddel bij de preventie, maar werken op zichzelf onvoldoende preventief.

Mondwater
Mondwater als spoelvloeistof of als oplossing door het drinkwater kan bijdragen aan het voorkomen van tandplak en tandsteen. Bovendien geeft het een frissere adem en bevordert het herstel van lichte tandvleesirritatie.

Preventie
Wij adviseren u om elk half jaar bij uw hond/kat door ons een gebitscontrole te laten uitvoeren. Tijdens de jaarlijkse gezondheidscontrole (+vaccinaties) nemen we het gebit in de totale gezondheidscheck mee. Als u daar buitenom niet om andere redenen onze praktijk bezoekt, raden wij u aan voor de tweede controle een afspraak te maken met één van onze paraveterinairen.

Behandeling: Er zijn verschillende behandelingsmogelijkheden:

Tandsteen verwijderen zónder narcose
Tandsteen verwijderen zonder narcose is slechts in bepaalde gevallen mogelijk. Bijvoorbeeld als er sprake is van heel weinig tandsteen en geen mondslijmvliesontsteking. Bovendien moeten dan ook alle gebitselementen gezond zijn en natuurlijk moet de hond of kat de behandeling zonder narcose goed accepteren; een behandeling mag nooit een gevecht worden.
In vele gevallen is het noodzakelijk om de hond of kat onder narcose te brengen voor een goede gebitsbehandeling. Alleen al omdat we dan pas de mondholte en de gebitselementen zee nauwkeurig kunnen onderzoeken. Bij gebitreiniging onder narcose zijn we ook in staat om echt goed in alle kiertjes te komen. Juist in die kleine nisje ontstaan infecties/ ontstekingen. We kunnen onder narcose bovendien het gebit polijsten, zodat tandplak in de toekomst minder hecht. U zult begrijpen, dat intensiever tandsteen krabben een ruwe oppervlakte achterlaat waarop gemakkelijker tandplak en tandsteen kunnen ontstaan. Kortom, veel noodzakelijke handelingen kunnen alleen goed plaats vinden onder narcose. We hebben het dan niet meer over een ‘beetje tandsteen verwijderen’, maar over een ‘professionele gebitsreiniging’.
Door uw consequente, preventie zorg kunt u er veel aan doen om te voorkomen dat uw hond of kat vaker onder narcose moet voor een professionele gebitsbehandeling. Dat moet voor u een extra reden zijn om trouw gebruikt te maken van de halfjaarlijkse gebitscontroles.

Tandsteen verwijderen mét narcose
Bij alle honden en katten die een behandeling zonder narcose niet accepteren en/of t veel tandsteen en een (heftig) ontstoken mondslijmvlies hebben, of waarbij gebitselementen getrokken moeten worden, zullen we genoodzaakt zijn de dieren onder narcose te brengen. Alvorens de hond of kat onder narcose gebracht wordt, onderzoeken we deze (o.a. hart en longen) en nemen we eventueel bloed af bij oudere honden voor een screening van o.a. nier- en leverfuncties. We willen er zeker van zijn dat uw hond of kat de narcose aan kan. Zeker bij oudere honden en katten is dat van groot belang. In voorkomende gevalle zullen wij u bij oudere dieren adviseren uitgebreider bloedonderzoek te doen en/ of bijvoorbeeld een echo van het hart te laten maken. In een aantal gevallen is het nodig om eerst röntgenfoto’s te maken van de ziekte gebitselementen.

Vaak wordt gevraagd om een gebitsbehandeling te doen in combinatie met een andere chirurgische ingreep, met de gedachte dat de hond of kat dan maar één keer onder narcose hoeft. Dat is een heel begrijpelijke vraag. Voor een beetje tandsteen is het ook geen enkelprobleem, maar bij ernstige infecties in het mondgebied is het niet verstandig om een uitgebreide gebitsreiniging te doen tegelijkertijd met een andere ingreep. Tijdens de behandeling ontstaan er minuscuul kleine wondjes in het mondslijmvlies die de weg vrij maken voor uitzaaiing van bacteriën via het bloed door het gehele lichaam, dus ook naar de operatieplaats, met alle gevolgen van dien.
De beste manier is om eerst (onder narcose) de gebitsbehandeling uit te voeren, de infectie middels een antibioticum te bestrijden en het dier de kans te geven te herstellen van de belasting van zijn immuunsysteem door de (vaak al lange tijd bestaande) infectie. Indien mogelijk kan dan de andere ingreep 3 tot 6 weke later worden uitgevoerd; bij een dan gezond dier. De keuze van een tweede narcose verdient hier de voorkeur boven alle-in-één te doen.
In het bijzonder bij zwakke/ oude dieren die overgevoelig zijn voor narcose, kiezen we er meestal wél voor om alles-in-één te doen. Het is dan van groot belang dat er eerst gestart wordt met een antibioticumkuur, na 5 tot 10 dagen de ingrepen worden uitgevoerd en daarna nog 7 tot 10 doorbehandeld wordt met het antibioticum.

Herstel
Honden en katten herstellen ongelofelijk snel van een gebitsbehandeling. Natuurlijk krijgt uw hond of kat pijnstillers, maar zelfs na meerdere extracties valt op dat de meeste honden en katten al snel (binnen enkele dagen) over de ingreep heen zijn. Vervolgens horen we later meestal dat de hond of kat zo enorm opgeknapt is van de behandeling, veel vrolijker/ actiever is en beter eet. Pas dan blijkt dat hij of zij er toch wel heel veel last van gehad moet hebben.
Er zijn meestal geen complicaties; na bloedingen of kaakabcessen komen nauwelijks voor. Als de hond of de kat een dag na de ingreep niet fit is, koorts heeft, niet eet of drinkt, braakt, e.d., dan moet u natuurlijk een afspraak maken voor een consult.
Het spreekt voor zich dat u de voorgeschreven antibioticumkuur (indien nodig) en de pijnstillers volgens voorschrift moet geven: kuren afmaken en pijnstillers altijd door of na het eten geven.

Nacontrole
Zeker na een zwaardere ingreep moeten de dieren na 10 dagen voor controle terugkomen en, net als voor alle andere honden en katten, geldt daarna een halfjaarlijkse gebitscontrole. U kunt daarvoor meteen een afspraak maken; u krijgt een herinneringskaart mee. Bovendien sturen wij u een week vóór de afspraak nog een e-mail of sms-bericht ter herinnering aan de afspraak.

Kostenraming
Zoals u weet is het bij Klaver4Dieren mogelijk om vóór een ingreep een kostenraming te krijgen. Als uw hond of kat bij onderzoek vooraf, dus zonder narcose, zich goed de mond laat inspecteren, wij dus goed kunnen beoordelen welke problemen er spelen, en als er dan sprake is van alleen een professionele gebitsreiniging, dus zonder extracties, dan berekenen wij u daarvoor een vast tarief op basis van het lichaamsgewicht van het dier.
Maar bij heel veel tandsteen, als de toestand van tanden en kiezen aan het zicht onttrokken is, kunnen wij bijvoorbeeld slecht inschatten hoeveel elementen er getrokken moeten worden. Zeker in het geval een hond of kat zich (zonder narcose) slecht of niet zijn of haar mond laat inspecteren. Het is dan veel lastiger en in de meeste gevallen onmogelijk om een goede kostenraming vooraf te maken. In die gevallen kunnen we niets anders dan eerst uw hond of kat onder narcose brengen, zodat onderzoek kan plaatsvinden. Op basis daarvan kunnen we dan een redelijk nauwkeurige kostenraming maken.
Het is natuurlijk van belang dat wij direct na dit onderzoek met u kunnen overleggen over de verwachten kosten van de ingreep. U moet dan direct (minimaal telefonisch) bereikbaar zijn; uw hond of kat ligt immers onder narcose en dat moet niet onnodig lang duren. De praktijk leert echter dat als de hond of kat eenmaal onder narcose ligt, er meestal maar één weg is: doen wat er gedaan moet worden.

Extra informatie
U krijgt na afloop van het consult/ de behandeling een verslag mee met een gebitskaart zodat u weet wat onze bevindingen zijn (diagnose) en welke adviezen wij u geven. Bovendien vindt u daarop de afspraken voor de nacontrole(s). U krijgt tevens een flyer mee met tips en trucs voor het toedienen van medicijnen en daarbij behorende bijsluiter(s).